Een GPS anker vergeleken met een traditioneel anker voor zeevissers
Wat is een GPS anker eigenlijk?
Een GPS anker is in feite geen anker in de klassieke zin. Je gooit niets zwaars overboord dat zich in de zeebodem boort. In plaats daarvan gebruikt je bootmotor de signalen van satellieten om je boot op een vaste positie te houden.
Je geeft een punt aan op je scherm, bijvoorbeeld precies boven een wrak of een richel, en de motor doet al het werk.
Hij stuurt bij met kleine beetjes gas en stuurwerk om je, ook bij wind of stroming, op die plek te houden. Denk er maar aan als een digitale hand die je boot vasthoudt.
Waar een traditioneel anker met een ketting of lijn naar de bodem moet, gebruikt dit systeem de kracht van je motor. Het is de reden dat je steeds vissers ziet die hun boot stil zien draaien in de wind, alsof ze aan een onzichtbare paal vastliggen. Dat is de kracht van Spot Lock.
De kracht van de technologie: hoe het werkt
Het hart van elk GPS anker is een combinatie van drie dingen: een zeer nauwkeurige GPS-ontvanger, een digitale kompas (heading sensor) en een computer die constant berekeningen maakt.
De GPS-ontvanger moet weten waar je bent, tot op de meter nauwkeurig. De kompas vertelt welke kant je boot op draait.
De computer, vaak ingebouwd in je dieptemeter of GPS-plotter, ziet vervolgens afwijkingen. Zodra de boot ook maar een meter afdrijft of een graantje draait, stuurt het systeem een signaal naar je motor. De motor geeft een klein beetje gas bij, of draait een slag naar links of rechts. Dit gebeurt zo snel en subtiel dat je het amper voelt.
Je blijft dus op een plek van bijvoorbeeld 5 bij 5 meter vissen, zonder dat je zelf aan de knoppen zit.
Je gebruikt je visenergie voor het vissen, niet voor het manoeuvreren.
Traditioneel anker: de oude vertrouwde
Je kent het wel: een scherp, zwaar ding van 10 tot 20 kilo.
Je gooit het overboord, hoopt dat de punten pakken en je ketting of lijn loopt strak. Het werkt, het is simpel en het werkt altijd, zolang je genoeg lijn hebt.
Voor zeevissers is het onmisbaar bij het ankeren op een vaste stek of als je je boot veilig stil moet leggen om te wachten tot de vis aanzwemt. Maar er zijn nadelen. Je hebt een flinke hoeveelheid ankerlier nodig, de ketting of lijn is zwaar en je hebt een goede bodem nodig. Op een harde zandbodem pakt hij goed, maar op rotsen of modder is het vaak gokken.
Bovendien draait je boot met de wind mee, waardoor je lijn in de war kan raken met die van je vismaat.
En eerlijk is eerlijk: je ankerlijn optuigen na een dag vissen is geen pretje.
Voordelen van een traditioneel anker
- Betrouwbaarheid: er zitten geen software updates of satellieten aan vast.
- Prijs: een degelijk anker van 15 kg met ketting kost vaak minder dan €300,-.
- Veiligheid: je kunt je boot volledig stilleggen zonder motor te gebruiken, wat brandstof bespaart.
De vergelijking: waar het echt om draait
Het gaat niet alleen om de techniek, maar om je visserij. Een GPS anker, eventueel in combinatie met een nauwkeurige kompas sensor, is ideaal voor de visser die precies wil blijven liggen boven een klein stukje bodem.
Denk aan kantelstukken, wrakken of een richel van 10 meter breed. Waar je bij breedband sonar en een traditionele kegel al ziet wat er onder je boot gebeurt, ben je met een traditioneel anker vaak een meter of tien aan het zwerven.
Met Spot Lock blijf je binnen een straal van 2 tot 5 meter zitten. Dat is het verschil tussen je lijn constant opnieuw uitwerpen en effectief vissen. Ook kun je je snelheid over de grond accuraat meten voor de perfecte visdrift.
Een ander groot verschil is de bewegingsvrijheid. Met een GPS anker kun je draaien en keren zonder je lijn te verliezen. Je kunt de boot makkelijk verplaatsen naar een andere hotspot op 20 meter afstand, en met één druk op de knop weer vastzetten. Met een anker moet je eerst het anker binnenhalen, wat op diepte soms een zware klus is. De keuze hangt dus echt af van wat voor visser je bent: de visser die op één plek blijft, of de visser die constant beweegt.
Modellen en prijsindicaties voor op je boot
De markt van GPS ankers is vooral verdeeld in systemen die je motor aansturen.
De meeste boten hebben een motor die compatible is met een 'Virtual Anchor' optie. De bekendste en meest gebruikte is de Spot Lock functie van Minn Kota (voor elektromotoren) en Terrova (buitenboordmotoren). Als je zo'n motor al hebt, is de functie vaak al ingebouwd. Je betaalt voor zo'n elektromotor met GPS rond de €1500,- tot €2500,-.
Heb je een buitenboordmotor van Mercurius of Yamaha? Dan kun je vaak een losse GPS anker unit kopen.
De bekendste hiervan is de 'RipTide' van MotorGuide of de 'Anchor Mode' van Mercury.
Losse systemen kosten vaak tussen de €800,- en €1500,- exclusief installatie. Je hebt dan wel een motor nodig die compatibel is of een losse joystick om de motor aan te sturen. Voor de echte 'high-end' visser zijn er systemen van Lowrance (Ghost) of Raymarine (Evolution).
Deze zijn vaak duurder en integreren met je dieptemeter. De totaalprijs voor zo'n setup inclusief motor kan oplopen tot €4000,-.
Voor een traditioneel anker van topkwaliteit (zoals een Fortress FX-23) ben je ongeveer €400,- kwijt, plus €200,- voor een meter of 30 ketting. Het prijsverschil is dus aanzienlijk.
Praktische tips voor de zeevisser
Gebruik je GPS anker nooit als vervanging voor een echt anker in nood. Het is een hulpmiddel, maar als de motor uitvalt of de batterij leeg is, ben je je boot kwijt.
Zorg dus altijd dat je nog een traditioneel anker aan boord hebt liggen, inclusief voldoende lijn of ketting. Dat is je veiligheidsnet. Houd rekening met je batterij.
Een GPS anker en de bijbehorende motor die constant bijstuurt, verbruiken stroom.
Voor een dagje vissen op zee is een volle accu vaak genoeg, maar zorg dat je motor draait om bij te laden zodra de spanning daalt. Tot slot: probeer het systeem eerst op rustig water. Zo leer je hoe de boot reageert en voorkom je dat je bij de eerste de beste golfbeweging in de war raakt. Zo haal je het meeste uit je visdag.