Sonar logbestanden maken om je geheel eigen waterkaart te tekenen
Je boot ligt in het water en je wilt weten wat er onder je kiel gebeurt. Niet alleen vis, maar ook diepte, structuur en obstakels.
Sonar logbestanden zijn de sleutel om je eigen waterkaart te maken, zonder te wachten op officiële kaarten die misschien niet kloppen.
Je verzamelt data terwijl je vaart, en later zet je die om in een helder overzicht van de bodem.
Wat zijn sonar logbestanden en waarom zijn ze handig?
Een sonar logbestand is een simpel bestand dat de diepte en de sterkte van het sonarsignaal opslaat. Je ecosondeer of fishfinder schrijft die gegevens weg terwijl je vaart.
Je kunt later die bestanden inladen om een kaart te maken die precies laat zien wat jij hebt gevaren.
Waarom zou je dat doen? Omdat officiële kaarten niet altijd kloppen. Rivieren veranderen, zandbanken verplaatsen, en havens worden aangepast.
Met je eigen data weet je zeker dat je kaart klopt voor jouw vaargebied. Bovendien is het gewoon leuk om je eigen waterkaart te tekenen. Je kunt logbestanden gebruiken om dieptecontouren te maken, diepe geulen te vinden, of juist ondiepe platen te vermijden. Het is een praktische manier om je vaargebied beter te leren kennen. En met de juiste software kun je die gegevens delen met andere vissers of ze privé houden.
Hoe maak je sonar logbestanden?
Je begint met een ecosondeer of fishfinder die logbestanden kan opslaan. Merken zoals Lowrance, Garmin en Humminbird doen dit standaard.
Zorg dat je een SD-kaart of USB-stick in het apparaat hebt zitten, zodat de data wordt weggeschreven. Installeer de sonar in je boot. De transducer moet onder water zitten en recht zijn, anders klopt de dieptemeting niet.
Test de installatie eerst in rustig water. Je wilt geen verkeerde data verzamelen door een scheve sensor.
Vaar je vaste route terwijl de sonar aanstaat. De software schrijft automatisch de diepte en de sterkte van het signaal weg.
Je hoeft niet alles te doen: gewoon varen en de data laten lopen. Hoe langzamer je vaart, hoe meer details je krijgt. Stop de SD-kaart uit het toestel en kopieer de bestanden naar je computer. De meeste systemen maken bestanden met extensies zoals .slg (Lowrance), .gpx (Garmin) of .son (Humminbird). Die bestanden kun je later inladen in software om een kaart te maken.
Welke software kun je gebruiken?
Er zijn verschillende programma’s om je logbestanden te verwerken. Elk heeft zijn eigen voor- en nadelen.
- Lowrance SonarChart: werkt met Lowrance-toestellen. Je kunt je logbestanden uploaden en een interactieve kaart maken. SonarChart is beschikbaar via de Lowrance-app. Prijzen voor een abonnement liggen rond €30-€50 per jaar.
- Garmin Quickdraw: zit ingebouwd in veel Garmin-fishfinders. Je kunt direct contouren maken terwijl je vaart. Quickdraw is gratis, maar je hebt een Garmin-toestel nodig. Een nieuwe Garmin Striker 4 kost ongeveer €150-€200.
- Navionics Boating: een app voor je telefoon of tablet. Je kunt je eigen sonarlogbestanden uploaden en delen met de community. Navionics kost ongeveer €30-€40 per jaar voor de regio.
- OpenCPN met plugins: gratis software voor je computer. Je kunt sonarlogbestanden inladen en kaarten maken. OpenCPN is wel iets technischer, maar heel krachtig. Je kunt er ook routes en waypoints aan toevoegen.
Kies wat bij je past, afhankelijk van je budget en hoeveel tijd je erin wilt steken. De keuze hangt af van je toestel en hoeveel je wilt aanpassen. Ben je beginner, dan is Quickdraw of SonarChart makkelijker. Wil je meer controle, dan is OpenCPN een goede optie.
Praktische tips voor het maken van je eigen waterkaart
“Een goede voorbereiding is het halve werk.”
Zorg dat je sonar goed is ingesteld. Kies de juiste frequentie voor je diepte: 200 kHz voor ondiep water (tot 30 meter), 50 kHz voor dieper water.
Test de gevoeligheid zodat je geen ruis opneemt. Plan je vaarroute van tevoren.
Vaar bij voorkeur in een rasterpatroon, zodat je overal dekking krijgt. Sla niet te veel over; een afstand van 10-20 meter tussen de banen is prima voor een gedetailleerde kaart. Let op de weersomstandigheden.
Golven kunnen de meting beïnvloeden. Probeer op rustige dagen te varen voor de beste data. En vergeet niet om je GPS aan te zetten, zodat de dieptemetingen op de juiste locatie komen. Bewaar je logbestanden op een veilige plek.
Maak een back-up op je computer en in de cloud. Zo raak je je werk niet kwijt.
En noteer de datum en het gebied waar je hebt gevaren, zodat je later weet wat je hebt gedaan. Markeer interessante structuren als waypoint en test je kaart in de praktijk. Vaar een stukje met je nieuwe kaart en controleer of de dieptes kloppen.
Gebruik deze testrit ook om je drop-off of scherp diepteverschil nauwkeurig in kaart te brengen. Als je afwijkingen ziet, controleer dan de transducer en de instellingen. Soms helpt het om de data opnieuw te verwerken.
Verschillen tussen merken en kostenoverzicht
Elk merk heeft zijn eigen manier van loggen. Lowrance gebruikt SonarChart, Garmin heeft Quickdraw, en Humminbird heeft AutoChart.
Ze werken allemaal goed, maar de software is verschillend. Een instapmodel fishfinder van Lowrance, zoals de Hook Reveal 7, kost ongeveer €350-€450. Die kan logbestanden maken en stuurt ze naar je telefoon.
Garmin Striker 4 is goedkoper, rond €150-€200, maar heeft minder schermruimte. Humminbird Helix 5 is een middenmodel, prijs rond €400-€500.
Het heeft AutoChart, waarmee je direct contouren kunt maken. Voor professionele toepassingen kun je kiezen voor een Lowrance HDS Live of Garmin ECHOMAP, die kosten €800-€1500, afhankelijk van de grootte en de sonaropties.
Softwarekosten zijn meestal laag. Navionics-abonnementen zijn €30-€40 per jaar. OpenCPN is gratis, maar je moet wel even wennen aan de interface. Waarom Navionics waterkaarten onmisbaar zijn voor de slimme bootvisser; SonarChart en Quickdraw zijn vaak inbegrepen bij het toestel of gratis te gebruiken. Investeer ook in een goede SD-kaart.
Een 32 GB kaart kost ongeveer €10-€15. Zorg dat je een snelle kaart koopt, zodat de data soepel wordt weggeschreven. Een trage kaart kan leiden tot verlies van data.
Aan de slag met je eigen waterkaart
Je hebt nu een duidelijk beeld van wat sonar logbestanden zijn en hoe je ze maakt.
Begin klein: kies een bekend vaargebied en verzamel een uur aan data. Daarna kun je altijd uitbreiden. Verzamel je materiaal: een fishfinder, een SD-kaart, en een computer met de juiste software. Zet je boot in het water, vaar je route, en sla de bestanden op.
Daarna is het tijd om te verwerken en te kijken wat je hebt. Je eigen waterkaart geeft je vertrouwen.
Je weet wat er onder je boot ligt, en je kunt veiliger varen.
Bovendien is het een leuke hobby die je helpt om je vaargebied beter te leren kennen. Probeer het eens uit. Je zult versteld staan hoeveel details je zelf kunt ontdekken. En wie weet deel je je kaart later met andere vissers, zodat iedereen ervan profiteert.