Zelfgemaakte en stevige takels voor het gericht vissen met dood aas
Sta je weleens aan de waterkant en denk je: waarom bijt die vis niet? Het antwoord ligt vaak op de bodem, letterlijk. Met dood aas vis je gericht, je geeft de vis iets dat hij kent en vertrouwd.
Maar om dat aas perfect te presenteren, heb je een takel nodig die stevig is, die je zelf in elkaar draait en die precies doet wat jij wilt.
Geen gestuntel met dure, kant-en-klare systemen die in de knoop schieten. Nee, een eigen gemaakte takel, speciaal voor dood aas zoals pieren, zagers of visstukjes. Dat is het verschil tussen vissen en écht vangen.
Wat is een zelfgemaakte takel eigenlijk?
Een takel is gewoon een stukje visserijtechniek. Het is je verbinding tussen je hoofdlijn en je aas.
Een zelfgemaakte takel voor dood aas is een op maat gesneden setje van onderdelen die je zelf bij elkaar zoekt. Je begint met een stukje sterke visdraad, zeg 30 tot 50 cm lang. Daar bind je een haak aan.
Soms een enkele, soms een drie- of vijfhoekshaak, afhankelijk van het aas en de vissoort.
Dan komt het lood. Niet zomaar een gewicht, maar een loodje dat het aas op de bodem houdt, maar niet te zwaar is zodat het vast blijft hangen. Het mooie van zelf maken is de controle.
Je bepaalt de lengte van de lijn, het type haak en het gewicht van het lood. Wil je met een pier vissen?
Dan kies je een haak die net groot genoeg is. Vis je met een stukje makreel?
Dan neem je een stevigere haak en misschien een zwaarder loodje. Dit systeem heet een 'paternoster' of 'vlaghengel' takel. Je hebt een hoofdlijn en daaraan hangt via een wartel of een lusje de haaklijn met het lood. Zo blijft je aas netjes boven de bodem zweven of rusten het lood en de haak op de grond. Simpel, effectief en super betrouwbaar.
Waarom je eigen takels maken echt het verschil maakt
De grootste reden is geld. Een kant-en-klaar takeltje bij de hengelsportzaak kost zo €4 tot €8 per stuk.
Als je een avondje wilt vissen en je wilt wisselen van gewicht of haak, ben je zo tientallen euros kwijt. Koop je een rolletje draad (€5), een pakje haken (€3 voor 25 stuks) en een bakje lood (€7 voor 500 gram), dan kun je voor minder dan €20 wel tien tot vijftien takels maken.
Het scheelt een hoop geld, vooral als je vaak vist of nog aan het uitproberen bent welke haakmaat het beste werkt. Maar het gaat niet alleen om de centen. Het gaat om de kwaliteit en het vertrouwen. Je weet precies hoe sterk je lijntje is, want je hebt het zelf gebonden.
Geen twijfels over die ene verbinding die misschien wat minder is. Je kunt de haak precies kiezen die bij jouw aas past.
Een kleine haak voor een pier, een grotere met een wijde bocht voor een stukje vis. En je kunt makkelijker wisselen. Zit je op een stek waar het lood steeds blijft haken?
Dan maak je de volgende takel met een lichter loodje of een korter lijntje. Die flexibiliteit heb je niet met kant-en-klare systemen.
De bouwstenen: wat heb je nodig?
Om te beginnen heb je visdraad nodig. Geen superdunne lijn voor het werpen, maar stevig materiaal.
Nylon draad van 0,40 mm tot 0,60 mm dik is een prima basis. Het is sterk genoeg voor de meeste vissoorten en goed te verwerken. Merken zoals Sufix of Berkley hebben goede kwaliteit draad.
Een 50 meter rolletje kost je ongeveer €8. Daarnaast heb je haken nodig.
Voor dood aas zijn 'offset' haken of 'circle haken' heel geschikt. Maat 2/0 tot 4/0 is een goede range om te hebben. Een pakje van 25 Eagle Claw of Mustad haken kost rond de €4.
Kies voor roestvrij staal, dat gaat langer mee. Het lood is de laatste cruciale schakel.
Voor takels gebruik je vaak 'boots' of 'schildpad' loodjes. Deze zijn stabiel en blijven goed op de bodem liggen.
Een licht gewicht van 20 gram is prima voor stroming of dieper water, 30-40 gram voor zwaardere omstandigheden. Je kunt ook 'dropshot' loodjes gebruiken, die zijn makkelijk te bevestigen. Een bakje van 500 gram kost tussen de €6 en €10. Als je de takel echt af wilt maken, kun je een 'wartel' gebruiken.
Dat is een klein metalen ringetje dat je tussen je hoofdlijn en de takel lijn zet, zodat deze niet kan draaien. Een setje van 10 kost €3.
Stap-voor-stap: je eerste takel maken
Oké, aan de slag. Knip een stuk draad van ongeveer 50 cm.
Aan het ene uiteinde maak je een lus. Dit wordt je verbinding met de hoofdlijn. Gebruik hiervoor een simpele 'loodknoop' of een 'omgekeerde spinnenknoop'.
Oefen dit even, het is even een dingetje, maar met een beetje oefening draai je ze in 10 seconden.
Zorg dat de knoop goed aantrekt en nat maakt voor extra kracht. Aan het andere uiteinde bind je de haak. Gebruik hiervoor een simpele 'snelle binding' of een 'clinch knot'. Zorg dat de haak goed vastzit en de knoop niet openschiet.
Nu het lood. Je kunt het lood vastmaken aan een kort stukje draad (5-10 cm) en dat dan vastmaken aan je hoofdlijn van de takel.
Of je maakt het lood vast aan een speciale 'dropshot' wartel. De makkelijkste manier is om het lood te klemmen op de lijn, als je dat soort lood hebt. Anders knoop je een stukje draad aan het lood en dan bind je dat draadje vast aan je hoofdlijn, op ongeveer 15-20 cm van de haak af.
Zo ontstaat er een V-vorm. De haak en het lood liggen straks op de bodem, en je aas hangt ertussen. Je bent klaar.
Je hebt nu een stevige, zelfgemaakte takel die je op elke situatie kunt afstemmen.
Verschillende modellen en hun prijskaartje
Er zijn een paar basisvarianten die je kunt maken. De klassieke 'vlaghengel' takel is er een.
Je hebt een hoofdlijn, en daaraan bind je op een vaste afstand de haaklijn en de loodlijn. Dit werkt super voor het vissen met zagers of pieren op de bodem. De kosten: draad (€0,50 per takel), haken (€0,15 per stuk), lood (€0,20 per stuk).
Totaal: ongeveer €0,85 per takel. Dit is verreweg de goedkoopste optie en zeer effectief.
Een andere variant is de 'paternoster' met een losse wartel. Hierbij maak je de haaklijn en loodlijn vast aan een losse wartel die over je hoofdlijn kan draaien. Wil je liever zelf strakke paternoster systemen knopen?
Dit voorkomt dat de lijnen in de knoop raken. De kosten zijn iets hoger: een losse wartel kost €0,20-€0,30 per stuk.
Totaal per takel rond de €1,10. Dit is handig als je vaak wisselt van diepte of stek en de lijnen soepel wilt laten bewegen.
Wil je het nog professioneler? Dan maak je een 'quick change' systeem. Hierbij gebruik je een 'clip' of 'swivel' waar je de haak en het lood aan kunt koppelen. Je hebt dan een hoofdlijn met een clip, en je kunt verschillende takeltjes met verschillende gewichten en haken makkelijk wisselen.
Een clipje kost €0,25. De totale takel kost dan rond de €1,20.
Dit is ideaal voor de visser die veel moet aanpassen. Je kunt een setje van 5 takels maken voor €6 tot €8, terwijl je in de winkel voor één kant-en-klaar systeem al snel €5-€8 betaalt.
Praktische tips voor de waterkant
Test je takel altijd even voordat je hem in het water gooit. Trek voorzichtig aan de haak en het lood.
Voel je de knopen? Zitten ze strak? Als je twijfelt, maak hem dan opnieuw. Niets is frustrerender dan een mooie vis kwijtraken omdat je knoop niet goed zat.
Neem een tang mee om je knopen strak te trekken, dat scheelt een hoop gepruts met je vingers.
Speel met de afstanden. Vang je weinig? Probeer dan je haaklijn langer te maken, bijvoorbeeld 30 cm in plaats van 20 cm. Soms wil de vis net dat stukje verderop happen. Vang je veel bodemvis of blijft je haak steeds hangen?
Maak de lijn dan korter of gebruik een zwaarder lood dat sneller zinkt en minder ver zweeft. En tot slot: wees lui.
Maak een serie takels van tevoren. Stop ze in een bakje of een mapje. Dan kun je op de avond zelf snel wisselen zonder dat je staat te klooien met knopen in het donker. Zo blijft het vissen op grote platvis met zagers vanuit de boot ontspannen.